Nhập siêu từ Trung Quốc: Ham rẻ ôm lấy cái bất ổn

Theo số liệu từ Tổng Cục thống kê cho thấy, tổng giá trị nhập khẩu từ Trung Quốc đạt 32,7 tỷ đôla, tương đương 29,8% tổng kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam.

Con số này cao hơn 20,4% so với cùng kỳ năm trước, theo báo cáo.

Diễn đàn kinh tế mùa thu 2015

Trong khi đó, Việt nam chỉ xuất khẩu sang Trung Quốc 10,4 tỷ đôla trong thời gian này, tăng 5,6% so với cùng kỳ năm trước.

Điều này khiến Trung Quốc trở thành thị trường nhập siêu lớn nhất của Việt Nam trong 8 tháng đầu năm, với giá trị khoảng 22,3 tỷ đôla.

Con số này cao hơn 29% so với mức 17,3 tỷ đôla cùng kỳ năm 2014.

Việc phụ thuộc vào một thị trường nhất là thị trường Trung Quốc khiến không ít chuyên gia trong nước phải lo lắng. Phát biểu tại Diễn đàn kinh tế mùa thu 2015, ông Trương Đình Tuyển nhấn mạnh nhất định phải tìm hướng đi khác Trung Quốc. 

Ông Tuyển cho rằng nếu cứ tiếp tục phát triển bằng nguồn nguyên liệu từ Trung Quốc, công nghệ Trung Quốc… thì vẫn không thể làm gì vì chi phí sản xuất của họ quá thấp, họ có thị trường chủ động mà Việt Nam không thể cạnh tranh.

“Hội nhập của Việt Nam khó nhất là bài toán với Trung Quốc. Khi mà công nghệ lạc hậu, hàng hóa thừa họ chuyển sang ta, còn ta thì dễ dàng nhập và sử dụng thì liệu có phát triển được không?”, đây là câu hỏi được TS. Trần Đình Thiên đặt ra đầy lo lắng.

Viện trưởng Viện kinh tế Việt Nam lưu ý, trước diễn biến xấu của nền kinh tế Trung Quốc thời gian qua, nhất là động thái điều chỉnh phá giá đồng nhân dân tệ thì về ngắn hạn, Việt Nam được thụ hưởng hàng hoá giá rẻ.

Tuy nhiên, tình hình này chứa đựng nguy cơ thích hàng rẻ, thích hàng hoá đẳng cấp thấp của nền kinh tế Việt Nam. Theo ông Thiên, cấu trúc công nghiệp dựa vào đầu vào từ Trung Quốc hoàn toàn không tốt và diễn biến gần đây có thể là cơ hội để chúng ta thay đổi cấu trúc.

“Cũng như sự kiện Trung Quốc đặt giàn khoan trước đây là cơ hội để chúng ta thay đổi thị trường. Nhưng ngược lại, chúng ta vẫn ôm chặt lấy cơ cấu cũ. Vậy làm sao thoát được cơ cấu này? Cần lưu ý là nền kinh tế Trung Quốc trong tương lai dự kiến là xu hướng xấu đi, bài ca oai hùng không còn vang như ngày xưa. Một nền kinh tế bất ổn mà chúng ta ham rẻ ôm lấy tức là ôm lấy cái bất ổn” - TS Trần Đình Thiên thẳng thắn nói.Viện trưởng Viện Nghiên cứu và quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) Nguyễn Đình Cung lo ngại, lâu nay nói hội nhập thì hay phê phán là doanh nghiệp không tích cực chuẩn bị rồi rất yếu trong cạnh tranh.

Nói như vậy, theo ông thì có thể đúng nhưng hoàn toàn chưa đủ. Bởi doanh nghiệp Việt Nam “như đang đi trên cái cầu khỉ, trên lưng bị đè nặng bởi khối đá đó là chi phí, họ cúi đầu dò dẫm từng bước một để sao cho khỏi rơi xuống sông nên không thể nhìn xa đến bên ngoài được”.

An An (Tổng hợp)